DRAFT BILL TO AMEND THE TURKISH COMPETITION LAW

Turkish Competition Authority (“Authority”) prepared a Draft Bill (“Draft Bill”) in order to amend the Law on Protection of Competition with numbered 4054 (“Competition Law”) recently and shared it with various institutions to receive their opinions and evaluations.

The ground for preparing the Draft Bill is set out to be the requirement to keep the regulations up with the new business models that emerge with the improving technology and digitization. Further, there is a notion worldwide that as digital platforms gain value, this negatively affects competition and the competitive environment, and also, unfair practices in digital markets such as high prices, low quality, and ultimately results in ineffective and undesirable consequences that may be harmful for the consumers.

Amendments that come with the Draft Bill are mostly parallel to the Digital Markets Act (DMA) which was published in the Official Journal of the European Union on October 12th. Therefore, it is safe to say that the purpose for the Draft Bill is to regulate and protect the fair and competitive environment in Turkey’s digital sector while ensuring further compliance with the European Union legislation.

Here are the details of the Draft Bill.

a. Definitions

The Draft Bill adds multiple terms and definitions to comprehend the undertakings operating with the technology, such as digital sector, core platform service, significant market power, end-user, non-public data. The notable definitions in the Draft Bill are “core platform services” and “significant market power”.

i. Core platform services are defined as “online intermediation services, online search engines, online social networking services, video/voice-sharing and distributing services, number-independent interpersonal communications services, operating systems, web browsers, virtual assistants, cloud-computing services, and online advertising services delivered by the provider of any of these services”. The Draft Bill also defines each service considered as a core platform service separately.

ii. Pursuant to the Draft Bill, in order for an undertaking to be considered to have significant market power (“SMP”), the undertaking must:

  • provide one or multiple core platform services,

  • have a significant impact on access to end-users or on the activities of business users; and,

  • possess the capability to maintain this significant impact or demonstrate the potential for maintaining it.

While designating an undertaking to have SMP or not, the Authority will be taking into account quantity elements, such as the number of business users using the core platform service to reach end users and the number of end users, and annual gross revenue; and quality elements, such as network effects and data driven advantages, conglomerate corporate structure or vertical integration of that undertaking, scale and scope effects from which the undertaking benefits, business user or end user lock-in, multi-access, behavioral bias of users, M&As executed by the undertaking. It is also regulated that the undertaking with SMP will not be able to separate their operations in order to avoid quantity elements or avoid complying with the obligations by commercial or technical methods or with their interface designs.

By adding these definitions, the digital platforms providing core platform services are planned to be included in the scope of the Authority’s supervision. According to the Draft Bill, regardless of whether the undertaking is Turkish or foreign, if the undertaking has significant market power and provides services to consumers who are citizens or residents in the Republic of Turkey, it will be within the scope of the Competition Law.

b. Application

Pursuant to the Draft Bill, the undertaking will be obligated to prove if it does have SMP or not.

The undertakings which fulfill the conditions to be considered to have SMP, will apply to the Authority within 30 days after the relevant communiqué is issued for the platforms that provide core platform services. Following the application, the Authority will examine whether the undertaking has SMP which is regulated to take 60 days. The Authority will also be authorized to make the SMP examination ex officio or upon complaint.

The determination that an undertaking has SMP will be valid for 3 years and if a new application is not made 90 days before 3 year deadline, the determination will continue for another 3 years.

c. Obligations

The Draft Bill regulates obligations of the undertakings with SMP. Broadly, the undertakings with SMP:

  • Cannot treat more favorably for their own goods/services compared to the goods/services of business users, and must apply transparent and fair conditions in ranking and related indexing and crawling,

  • Cannot use non-public data when competing with business users,

  • Cannot offer their goods/services to users by tying it with their other goods/services,

  • Cannot present the membership to other core platform services as a condition to access, log in or register to any of their core platform services,

  • Must enable users to effectively use the software,application or application store that is pre-installed on the operating system,

  • Cannot restrict or obstruct business users from working with their competitors, or from presenting different price or conditions while doing the same,

  • (i) Cannot combine, process, or use the end-users’ personal data with the personal data obtained from other services or from third parties; (ii) cannot process sensitive competitive data other than the purpose of providing relevant services; in a way that may prevent competitors from entering the market or effective competition,

  • Must provide free and effective access to data that are used in relation to the services to the involved parties,

  • Must enable interoperability of core platform services or ancillary services (services that will be determined with a communique, including payment services, technical service supporting payment service, payment system for in-app purchases, delivery services, etc.) with other related goods/services effectively and free of charge,

  • Must provide free access to the necessary operating system, hardware, or software features, limited to the relevant core platform service,

  • Must provide sufficient information about the scope, quality, performance, pricing principles, and conditions of access to these services, if requested by business users,

  • Must provide free, continuous, and real-time information on the visibility and usability of the ad portfolio and ad validation and performance measurement tools and the data needed to use these tools to the advertisers, publishers, advertising intermediaries, or third parties authorized by them, for whom provides online advertising services,

  • Must not discriminate between commercial users by asserting fair and unreasonable terms to commercial users.

d. Sanctions

Lastly, the Draft Bill regulates additional sanctions with regard to the undertakings with SMP. If an undertaking with SMP breaches any of the abovementioned obligations, an administrative fine up to 20% of the appraised gross annual income of the relevant undertaking will be imposed.

The significant new sanction under the Draft Bill is the prohibition of mergers and acquisitions. According to the regulation, if an undertaking with the SMP violates the set-out obligations at least twice within 5 years, mergers and acquisitions of this undertaking may be prohibited for up to 5 years.

Authors: Hatice Ekici Tağa, Sümeyye Uçar, Öykü Su Sabancı


REKABETİN KORUNMASI HAKKINDA KANUN’DA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA İLİŞKİN TASLAK KANUN

Rekabet Kurumu (“Kurum”) kısa bir süre önce 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’da (“Rekabet Kanunu”) değişiklik yapılmasına ilişkin bir Taslak Kanun (“Taslak Kanun”) hazırlamış ve bu Taslak Kanun’u görüş ve değerlendirmelerini almak üzere çeşitli kurumlarla paylaşmıştır.

Taslak Kanun’un hazırlanmasında gerekçe olarak, gelişen teknoloji ve dijitalleşme ile ortaya çıkan yeni iş modellerine, mevzuatın ayak uydurması gerekliliği gösterilmiştir. Ayrıca, dijital platformlar değer kazandıkça, bu durumun rekabeti ve rekabetçi ortamı olumsuz bir şekilde etkilediği ve bununla birlikte yüksek fiyatlar, düşük kalite gibi haksız uygulamaların tüketiciler nezdinde zararlı olabilecek etkilere ve istenmeyen sonuçlara yol açtığı düşünülmektedir.

Taslak Kanun’da yer alan değişiklikler, 12 Ekim tarihinde Avrupa Birliği Resmi Gazetesi'nde yayımlanan Dijital Piyasalar Yasası (Digital Markets Act) ile paraleldir. Bu nedenle, Taslak Kanun’un amacının Avrupa Birliği mevzuatına daha fazla uyum sağlayarak, Türkiye'nin dijital sektöründe adil ve rekabetçi ortamı korumak ve buna yönelik düzenleme yapmak olduğu söylenebilir.

Taslak Kanun’unun detaylarına aşağıda yer almaktadır.

a. Tanımlar

Taslak Kanun, teknolojiyle çalışan teşebbüsleri anlamak için dijital sektör, temel platform hizmeti, önemli pazar gücü, son kullanıcı ve kamuya açık olmayan veriler gibi birden çok terim ve bu terimlerin tanımlarını içermektedir. Göze çarpan tanımlar ise “temel platform hizmetleri” ve “önemli market gücü” tanımlarıdır.

i. Temel platform hizmetleri, “çevrim içi aracılık hizmetleri, çevrim içi arama motorları, çevrim içi sosyal ağ hizmetleri, video/ses paylaşımı ve yayımı hizmetleri, numaradan bağımsız kişiler arası iletişim hizmetleri, işletim sistemleri, internet tarayıcıları, sanal asistanlar, bulut bilişim hizmetleri ile bu hizmetlerin herhangi birinin sağlayıcısı tarafından sunulan çevrim içi reklamcılık hizmetleri” şeklinde tanımlanmıştır.

ii. Taslak Kanun’a göre, bir teşebbüsün önemli market gücüne sahip olduğunun kabul edilmesi için, bu teşebbüsün,

  • bir veya birden fazla temel platform hizmeti sağlaması,
  • belirli bir ölçeğe ve son kullanıcılara erişimde veya ticari kullanıcıların faaliyetleri üzerinde önemli etkiye sahip olması, ve
  • bu önemli etkiyi yerleşik ve kalıcı bir şekilde sürdürebilme gücüne sahip olan veya yerleşik ve kalıcı bir şekilde sürdürebilme gücüne erişebileceği öngörülebilen bir teşebbüs olması gerekmektedir.

Kurum, bir teşebbüsün önemli market gücüne sahip olup olmadığını belirlerken, son kullanıcılara ulaşmak için temel platform hizmetini kullanan ticari kullanıcılarının sayısı, son kullanıcı sayısı ve yıllık brüt gelir gibi nicel eşikleri; ve temel platform hizmetlerinin yapısı bağlamında ağ etkisi, veri sahipliği, dikey bütünleşik ve konglomera yapı, ölçek ve kapsam ekonomileri, ticari kullanıcı ve son kullanıcı kilitlenmesi, çoklu erişim, kullanıcı eğilimleri, teşebbüs tarafından gerçekleştirilen birleşme ve devralma işlemleri unsurları gibi nitel ölçütleri dikkate almaktadır.

Önemli market gücüne sahip teşebbüslerin ticari veya teknik yollar ya da ara yüz tasarımları ile bu yükümlülüklere uymaktan kaçınamayacağı veya nicel eşiklerden kaçınmak için faaliyetlerini ayıramayacağı da düzenlenmiştir.

Belirtilen tanımların eklenmesiyle, temel platform hizmeti veren dijital platformların Kurum denetimi kapsamına alınması planlanmaktadır. Taslak Kanun’a göre, teşebbüsün Türk veya yabancı bir teşebbüs olup olmadığına bakılmaksızın, eğer önemli market gücüne sahip bir teşebbüs Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı veya Türkiye Cumhuriyeti’nde ikamet eden tüketicilere hizmet sağlıyorsa, bu teşebbüs Kurum’un denetimi kapsamında olacaktır.

b. Başvuru

Taslak Kanun’a göre, önemli market gücüne sahip olup olmadığını kanıtlamak konusunda teşebbüsün kendisi yükümlülük sahibi olacaktır.

Önemli market gücüne sahip olduğunun kabul edilmesi için gerekli şartları yerine getiren teşebbüsler, temel platform hizmeti veren platformlarla ilgili tebliğin yayınlanmasından itibaren 30 gün içinde Kurum’a başvuruda bulunacaktır. Kurum, başvurunun tamamlanmasının ardından, 60 gün içinde ilgili teşebbüsün önemli market gücüne sahip olup olmadığını inceleyecektir. Kurul ayrıca önemli market gücü incelemesini resen veya şikayet üzerine yapma yetkisine sahip olacaktır.

Bir teşebbüsün önemli market gücüne sahip olduğuna ilişkin tespit 3 yıl boyunca geçerli olacak ve bu 3 yıllık sürenin dolmasından 90 gün önce yeni bir başvuru yapılmazsa söz konusu tespit 3 yıl daha devam edecektir.

c. Yükümlülükler

Taslak Kanun, önemli market gücüne sahip teşebbüsler için birtakım yükümlülükler düzenlemektedir. Özetle, önemli market gücüne sahip teşebbüsler:

  • Kendi mal veya hizmetlerine, ticari kullanıcıların mal veya hizmetlerine kıyasla sıralamada, taramada, dizinlemede veya diğer koşullarda ayrımcılık yapamaz ve ilgili koşulların adil ve şeffaf olmasını sağlar.
  • Kamuya açık olmayan verileri, ticari kullanıcılarla rekabet ederken kullanamaz.
  • Sundukları mal veya hizmetleri, kendilerince sunulan başka mal veya hizmetlere bağlı hale getiremez.
  • Herhangi bir temel platform hizmetine erişimi, oturum açılmasını ya da kayıt olunmasını, sunulan diğer temel platform hizmetlerine üye olunması veya kayıt olunması koşuluna bağlayamaz.
  • İşletim sistemine önceden yüklenmiş olan farklı yazılım, uygulama veya uygulama mağazaları kullanıcıların etkin şekilde kullanılmasını sağlar.
  • Ticari kullanıcıların, rakip teşebbüsler ile çalışmalarını veya aynısını yaparken belirli bir mal veya hizmet için farklı fiyat veya koşullar sunmalarını engelleyemez.
  • Rakip teşebbüslerin piyasaya girişlerini engelleyecek ve halihazırda pazarda olanların etkin rekabet etmesini önleyecek şekilde; i) son kullanıcıların kişisel verilerini, sundukları diğer hizmetlerden ya da üçüncü taraflardan elde ettikleri kişisel verilerle birleştiremez, işleyemez ve kullanamaz. ii) ilgili hizmetin yerine getirilmesi dışındaki amaçlarla elde ettiği rekabete duyarlı verileri işleyemez.
  • İlgili tarafların sunulan hizmetlerle ilgili olarak kullanılan veriye, ücretsiz ve etkin erişimini sağlar.
  • Temel platform hizmetlerinin veya yan hizmetlerin (ödeme hizmetleri, teknik hizmet destekleyici ödeme hizmetleri, uygulama içi satın almalar için ödeme hizmeti, teslimat hizmetleri vb. dahil olmak üzere tebliğ ile belirlenecek hizmetler) diğer ilgili mal ve hizmetlerle birlikte etkin ve ücretsiz olarak çalışabilirliğini sağlar.
  • İlgili temel platform hizmetiyle sınırlı olmak üzere gerekli işletim sistemi, donanım veya yazılım özelliklerine ücretsiz erişim sağlar.
  • Ticari kullanıcıların talep etmeleri halinde, bu hizmetlerin kapsamı, kalitesi, performansı ve fiyatlandırma esasları ve erişim koşulları hakkında yeterli bilgi sağlar.
  • Çevrim içi reklamcılık hizmeti verdiği reklam verenlere, yayıncılara, reklam aracılarına veya bunlar tarafından yetkilendirilen üçüncü kişilere; reklam portföyünün, reklam doğrulama ve performans araçlarının görünürlüğü, kullanılabilirliği ve bu araçların kullanımı için gerekli veriye hakkında ücretsiz, sürekli ve gerçek zamanlı olarak tam bilgi erişim sağlar.
  • Ticari kullanıcılara adil veya makul olmayan şartlar ileri sürerek ticari kullanıcılar arasında ayrımcılık yapmaz.

d. Yaptırımlar

Son olarak, Taslak Kanun önemli market gücüne sahip teşebbüslere ilişkin ek yaptırımlar düzenlemektedir. Önemli market gücüne sahip bir teşebbüsün yukarıda belirtilen yükümlülüklerden herhangi birini ihlal etmesi halinde, ilgili teşebbüsün tahmini yıllık brüt gelirinin %20'sine kadar idari para cezası uygulanır.

Taslak Kanun’da yer alan bir diğer önemli yeni yaptırım, birleşme ve devralmaların yasaklanmasıdır. Taslak Kanun’a göre, önemli market gücüne sahip bir teşebbüsün belirlenen yükümlülükleri 5 yıl içinde en az iki kez ihlal etmesi halinde, ilgili teşebbüsün birleşme ve devralmaları 5 yıla kadar yasaklanabilir.

Yazarlar: Hatice Ekici Tağa, Sümeyye Uçar, Öykü Su Sabancı


ACTOR CONTRACTS

According to the Law on Intellectual and Artistic Works with No. 5846 (“IPL”) one of the protected types of works is a cinematographic works. There are many kinds such as motion picture, TV series, commercial film, documentary film within the scope of works that have the nature of cinematographic works. While these works are being created, different contracts are being made with many people who contribute to these works in order to work in an organized manner. One of these contracts is the contracts concluded with the actors involved in the cinematographic works.

The actor phrase defines as “Artists who interpret, introduce, recite, sing, play and perform a work in an original form, with the permission of the author provided that the moral and economic rights of the author are not prejudiced…” in Article 80 of Law No. 5846.

The actor, meanly, the performer, performs a movie by playing the role given to him in the cinematographic work in return for the price to be given by the producer through the actor contract established between him and the producer and transfers the related financial rights or power to use to the producer. As we can understand from here, the parties of the actor contract are the actor and the producer.

The Turkish Code of Obligations No. 6098 (“TCO”) or any other special law does not specifically regulate the actor agreements. For this reason, actor contracts are considered among the innominate contracts.

A. CHARACTERISTIC:

  1. Mutual and compatible declarations of will of the actor and the producer are sufficient for the establishment of the actor contract, and there is no requirement to the other conditions. Therefore, actor contracts are consensual contracts.
  2. While the actor has the obligation to play the role in the related cinematographic work and to perform the cinematographic work and to transfer the related financial rights or the power to use to the producer, the producer also has the duty to pay a price to the actor. Since both sides of the contract are in debt, actor contracts are synallagmatic contracts.
  3. Since the actor's execution of work is not an instantaneous performance, it is also necessary to transfer the related financial rights in exchange for this activity. Since the actor's connection with the rights will continue after the transfer, the actor contract is considered as a contract that procures a continuous debt relationship.
  4. Under the actor's contract, the actor undertakes not only to perform the cinematographic work, but also undertakes its result. In this respect, it is thought that the actor contracts have the nature of a work of contract, which is one of the contracts of employment.
  5. The provisions in the actor contracts are mostly prepared in advance and unilaterally by the producer, and the same provisions are included in different contracts. It is the prevailing opinion that these provisions have the nature of a general transaction condition, and therefore, articles 20 to 25 contained in the TCO will be apply.

B. ELEMENTS

There are four elements of the actor contract below;

  • the existence of a work suitable for execution within the scope of IPL,
  • the actor’s performance of the cinematographic work,
  • transferring the related financial rights or power to use to the producer by the actor,
  • the price given by the producer to the actor.

C. FORM

Since the actor's contract is a contract in which the actor performs the role assigned to him in a cinematographic work that is one of his actions in accordance with the script and undertakes to transfer his neighboring rights (related financial rights) to the producer on this performance, it is considered as a contract that gives rise to both employment and assignment debt.

There is no detailed regulation in the IPL on the transfer of neighboring rights, and it is aimed to resolve this situation through attribution. For this reason, the general provisions of the IPL will be applied in the transfer of neighboring rights. In accordance with Article 52 of the IPL, the qualified ordinary written form requirement applies in terms of the transfer of neighboring rights. The transferred neighboring rights should be stated separately, one by one, in the contract and the contract should be made in writing.

D. LEGAL CHARACTERISTIC

The actor contract is considered among the innominate contracts as it is not regulated specifically in the TCO or other codes. It would be a wrong approach to treat all actor contracts which also leads to many problems in the sector, as a uniform contract. For this reason, the provisions added to the contract as a result of the will of the parties in such a contractual relationship should be evaluated separately before each concrete event, taking into account conditions such as the nature of the work to be performed.

Although the characteristics of each contract should be considered separately and examined according to the concrete event, the opinions in the doctrine regarding the legal characteristic of actor contracts are briefly as follows:

i. Opinion on The Contract of Work

The elements of the contract of employment are that the work is created as a result of independent work and a fee is paid in return. In this context, it is considered as a contract of work, since the actors perform their performance independently and the actors operate based on the result, not the time. In many decisions given by the Supreme Court, it is accepted that the actor's contract is a contract of work.

ii. Opinion on The Contract of Employment

An employment contract is a contract that consists of one party (the employee) undertaking to work as a dependent, and the other party (the employer) undertaking to pay wages. The elements of the employment contract are wages, employment (labor) and dependence. The most important criterion that distinguishes the employment contract from the work and power of procuration contracts is the dependency element.

This opinion argues that the dependency element of the employment contract is also carried by the actor contracts. It is also argued that the actors do not act completely independently in this process, while the actors put forward their own creativity and perform the work in an original form. It is considered that such contracts are an employment contract, since the assessment of the independent performance of the actors does not correspond to the usual flow of the industry, and such work does not fully meet the element of independent work contained in the contract of employment. There are also decisions of the Supreme Court in which the actor's contract is considered a contract of employment.

Although the actor's execution of work under the actor contract is an execution that guarantees a result, we believe that the execution of the transfer of related financial rights (neighboring) prevents the contract from being considered as a typical contract of work. In addition to this, some actors perform their works completely dependent to the producer in practice. For this reason, actor contracts should be interpreted as a mixed contracts, and the legal characteristic of the actor contract should be evaluated by examining the relationship between the actor and the producer in each concrete case.

Authors: Hatice Ekici Tağa, Öykü Su Sabancı


OYUNCU SÖZLEŞMELERİ

5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu (“FSEK”) uyarınca korunan eser türlerinden bir tanesi de sinema eserleridir. Sinema eseri niteliği taşıyan eserler kapsamında sinema filmi, dizi film, reklam filmi, belgesel film gibi birçok tür yer almaktadır. Söz konusu eserler meydana getirilirken bu eserlere katkı sağlayan birçok insan ile organize bir şekilde çalışılması için farklı sözleşmeler yapılmaktadır. Bu sözleşmelerden bir tanesi de sinema eserlerinde yer alan oyuncularla yapılan sözleşmelerdir.

Oyuncu kavramı, FSEK m. 80’de icracı sanatçı olarak yer almakta ve “Eser sahibinin manevi ve mali haklarına zarar vermemek kaydıyla ve eser sahibinin izniyle bir eseri özgün bir biçimde yorumlayan, tanıtan, anlatan, söyleyen, çalan ve çeşitli biçimlerde icra eden sanatçılar…” şeklinde tanımlanmaktadır.

Oyuncu yani icracı sanatçı, yapımcı ile aralarında kurulan oyuncu sözleşmesi aracılığıyla yapımcının vereceği bedel karşılığında sinema eserinde kendisine verilen rolü oynayarak bir sinema eseri icra eder ve bu icra üzerindeki bağlantılı mali haklarını ya da hakkı kullanma yetkisini yapımcıya devretmektedir. Buradan da anlayacağımız üzere, oyuncu sözleşmesinin tarafları oyuncu ve yapımcıdır.

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (“TBK”) ’nda veya diğer başka bir özel kanunda oyuncu sözleşmesi özel olarak düzenlenmemektedir. Bu sebeple, oyuncu sözleşmeleri isimsiz sözleşmeler arasında değerlendirilmektedir.

A. ÖZELLİKLERİ

  1. Oyuncu sözleşmesinin kurulması için, oyuncu ve yapımcının karşılıklı ve birbirine uygun irade beyanları yeterli olup başka bir şart aranmamaktadır. Bu sebeple oyuncu sözleşmeleri rızai sözleşmelerdir.
  2. Oyuncunun ilgili sinema eserindeki rolü oynayıp sinema eserini icra etme ve bu icra üzerinde sahip olduğu bağlantılı mali haklarını veya bunları kullanma yetkisini yapımcıya devretme borcu bulunurken, yapımcının da oyuncuya bedel ödeme borcu vardır. Sözleşmenin her iki tarafı da borç altına girdiği için oyuncu sözleşmeleri tam iki tarafa borç yükleyen bir sözleşmedir.
  3. Oyuncunun iş görme edimi ani edimli olmadığından ayrıca bu edime karşılık bağlantılı mali haklarını devrinin de olması gerekmektedir. Oyuncunun haklar ile olan bağlantısı devirden sonra da devam edeceğinden oyuncu sözleşmesi sürekli borç ilişkisi doğuran bir sözleşme olarak kabul edilmektedir.
  4. Oyuncu sözleşmesi kapsamında oyuncu yalnızca sinema eserini icra etmeyi değil, aynı zamanda sonucunu da taahhüt etmektedir. Bu yönüyle oyuncu sözleşmelerinin, iş görme sözleşmelerinden olan eser sözleşmesi niteliğini taşıdığı düşünülmektedir.
  5. Oyuncu sözleşmesinde yer alan hükümler, çoğunlukla yapımcı tarafından önceden ve tek taraflı olarak hazırlanmaktadır ve farklı sözleşmelerde de aynı hükümler yer almaktadır. Bu hükümlerin genel işlem koşulu niteliğine sahip olduğu görüşü hakimdir ve bu nedenle, TBK m. 20-25 arasında yer alan hükümler uygulama alanı bulmaktadır.

B. UNSURLARI

Oyuncu sözleşmesinin dört unsuru bulunmaktadır. Bu unsurlar:

  • FSEK kapsamında icraya elverişli bir eserin varlığı,
  • Oyuncunun sinema eserini icra etmesi,
  • Oyuncunun eser üzerindeki bağlantılı mali haklarını veya bunların kullanım yetkilerini yapımcıya devretmesi ve,
  • Yapımcının oyuncuya ücret ödemesidir.

C. ŞEKLİ

Oyuncu sözleşmesi, oyuncunun edimlerinden olan sinema eserinde kendisine verilen rolü senaryoya uygun bir şekilde icra etmesi ve bu icra üzerindeki komşu haklarını (bağlantılı mali hakları) yapımcıya devretmeyi yüklendiği bir sözleşme olduğundan hem iş görme hem de temlik borcu doğuran bir sözleşme olarak değerlendirilmektedir.

Komşu hakların devrine ilişkin FSEK’te detaylı bir düzenleme yer almayıp, bu durumun atıf yoluyla çözülmesi hedeflenmektedir. Bu sebeple, komşu hakların devrinde FSEK genel hükümleri uygulanacaktır. FSEK madde 52 uyarınca komşu hakların devri açısından nitelikli adi yazılı şekil şartı geçerlidir. Devredilen komşu haklar sözleşmede ayrı bir şekilde, tek tek belirtilmeli ve söz konusu sözleşme yazılı şekilde yapılmalıdır.

D. HUKUKİ NİTELİĞİ

Oyuncu sözleşmesi, TBK’da veya diğer kanunlarda düzenlenmediği için isimsiz sözleşmeler arasında değerlendirilmektedir. Sektörde de birçok probleme yol açan oyuncu sözleşmelerinin tamamını tek tip bir sözleşme olarak ele almak yanlış bir yaklaşım olacaktır. Bu sebeple, bu tür bir sözleşme ilişkisinde tarafların iradeleri sonucunda sözleşmeye eklediği hükümler, yapılacak işin niteliği gibi koşullar göz önüne alınarak her somut olay nezdinde ayrı bir şekilde değerlendirilmelidir.

Her bir sözleşmenin özellikleri ayrı ayrı ele alınıp, somut olaya göre incelenmesi gerekmekle birlikte oyuncu sözleşmelerin hukuki niteliği konusunda doktrinde yer alan görüşler kısaca şu şekildedir:

i. Eser Sözleşmesi Görüşü

Eser sözleşmesinin unsurları eserin bağımsız bir çalışma sonucu meydana gelmesi ve bunun karşılığında bir ücret ödenmesidir. Bu kapsamda, oyuncuların icrasını bağımsız olarak yerine getirmeleri ve oyuncuların zamana değil de sonuca bağlı faaliyet göstermeleri sebebiyle eser sözleşmesi olarak değerlendirilmektedir. Yargıtay tarafından verilen birçok kararda oyuncu sözleşmesinin eser sözleşmesi niteliği taşıdığı kabul edilmektedir.

ii. İş Sözleşmesi Görüşü

İş sözleşmesi, bir tarafın (işçi) bağımlı olarak iş görmeyi, diğer tarafın (işveren) da ücret ödemeyi üstlenmesinden oluşan sözleşmedir. İş sözleşmesinin unsurları, ücret, iş görme (emek) ve bağımlılıktır. İş sözleşmesini eser ve vekâlet sözleşmelerinden ayırt eden en önemli kıstas ise bağımlılık unsurudur.

Bu görüş iş sözleşmesinin bağımlılık unsurunu oyuncu sözleşmelerinin de taşıdığını savunmaktadır. Oyuncuların kendi yaratıcılıklarını ortaya koyarak ve özgün bir şekilde söz konusu işi icra etmelerine karşılık oyuncuların bu süreçte tamamen bağımsız olarak hareket etmedikleri de savunulmaktadır. Oyuncuların icrasını bağımsız olarak yerine getirmeleri değerlendirmesinin sektörün olağan akışına uymadığı ve bu şekilde bir çalışmanın, eser sözleşmesinde yer alan bağımsız çalışma unsurunu tam olarak karşılamadığı için bu tür sözleşmelerin iş sözleşmesi olduğu değerlendirilmektedir. Oyuncu sözleşmesinin iş sözleşmesi olarak kabul edildiği Yargıtay kararları da bulunmaktadır.

Oyuncunun sözleşme kapsamındaki edimlerinden olan iş görme sonuç taahhüt eden bir iş görme olsa da bağlantılı mali hakların (komşu) devrine ilişkin edimi, sözleşmenin tipik bir eser sözleşmesi gibi değerlendirilmesini engellediği kanaatindeyiz. Ayrıca, uygulamada bazı oyuncular tamamen yapımcıya bağımlı olarak eserleri icra etmektedirler. Bu nedenle, oyuncu sözleşmelerini karma sözleşme olarak nitelendirerek, her somut olayda oyuncu ile yapımcı arasındaki ilişki irdelenerek oyuncu sözleşmesinin hukuki niteliği değerlendirilmelidir.

Yazarlar: Hatice Ekici Tağa, Öykü Su Sabancı


The Regulation on Amending the Regulation on Distance Contracts Has Been Published

Contracts made without the simultaneous physical presence of the seller or supplier and the consumer by using remote communication tools within the framework of a system created for the remote marketing of goods or services are defined as distance contracts. Matters regarding these contracts are regulated in the Regulation on Distance Contracts (“Regulation”).

The Regulation on Amending the Regulation on Distance Contracts (“Amendment Regulation”) has been published in the Official Gazette dated 23.08.2022 and numbered 31932. The Amendment Regulation stipulates changes in intermediary service providers in distance contracts, the right to withdraw, and the obligation of preliminary notification. We hereby briefly summarize the amendments and the new provisions in the Amendment Regulation.

Amendments regarding the obligation to the preliminary notification:

The Amendment Regulation,

  • First, the terms “Intermediary Service Providers” and “Platform” are defined in the definitions section.
  • Included the compatibility of delivery and fulfillment period with the period promised in commercial advertisements and promotions, into the scope of the obligation of preliminary notification (This provision will take effect starting from 01.01.2024, contrary to the other provisions of the Amendment Regulation).
  • Included the issues of; information regarding the carrier specified by the seller for the withdrawal, the reimbursement in the case where this carrier is utilized, the party that will be covering the reimbursement, and the consumer’s liability to cover the reimbursement in the case where the withdrawal is done by a carrier that is not specified by the seller, within the scope of preliminary notification (This provision will take effect starting from 01.01.2024, contrary to the other provisions of the Amendment Regulation). 
  • Also added that in the cases where the distance contract is done through a platform, intermediary service providers will also be jointly liable for the preliminary notification as the seller and the supplier.
  • Expanded upon the scope of the obligation of preliminary notification in the second section of the regulation and implemented the same obligation to the intermediary service provider in addition to the seller and the supplier (This provision will take effect starting from 01.01.2024, contrary to the other provisions of the Amendment Regulation).
  • Expanded upon the options for the form of the preliminary notification with the addition of the phrase “...or with a permanent data controller” to the formerly mandatory written form of the preliminary notification.

Amendments regarding the obligations of the seller and the supplier:

The Amendment Regulation,

  • Set the start time of the liability of the consumer, in the cases where the consumer does the withdrawal through a carrier that had not been specified by the seller, as the date when the product was delivered to the seller. (This provision will take effect starting from 01.01.2024, contrary to the other provisions of the Amendment Regulation).
  • Stated that, in the cases where the consumer used the right to withdraw, the intermediary service provider was obligated to withdraw all payments, including the expenses regarding the delivery to the consumer if there were any, within the fourteen (14) days starting from the date the notice of the usage of the right to withdraw was delivered to the provider (This provision will take effect starting from 01.01.2024, contrary to the other provisions of the Amendment Regulation).
  • Deemed intermediary service provider responsible; in the cases where the consumer paid the price, resulting from a distance contract that the parties established through a platform, to the seller and the supplier, for the fulfillment of this obligation (excluding the cases where the consumer transferred the price to the seller or the supplier after they had supplied the services or goods) (This provision will take effect starting from 01.01.2024, contrary to the other provisions of the Amendment Regulation).
  • Deemed the institutions that are authorized to issue credit cards, within the scope of the Bank Cards and Credit Cards Law numbered 5464, obligated to add the amount transferred by the seller, supplier, and intermediary service provider to the card holder’s available limit in a single transaction and at the instance the payment reached them, in the cases where the consumer makes the payment through a credit card (This provision will take effect starting from 01.01.2024, contrary to the other provisions of the Amendment Regulation).
  • Stated that, in the cases where the consumer used the right to withdraw through a carrier that the seller had not specified earlier, and the seller had not stated the consumer’s liability to cover the reimbursement in the preliminary notification, the seller or the supplier should cover the said amount (This provision will take effect starting from 01.01.2024, contrary to the other provisions of the Amendment Regulation).

New provisions regarding the obligations of the intermediary service provider:

The Amendment Regulation,

  • Deemed intermediary service providers are obligated to deliver the consumers’ demands and statements to the seller and suppliers immediately, to establish an adequate system that allows tracking these demands and statements, and to keep the said system continuously open.
  • Held intermediary service providers responsible for preserving and (if requested) providing the transactions, for 3 years, as stated by the 20th article of the Regulation regarding the preservation of the records of the transactions between the consumer and the seller or the supplier.
  • Declared that the intermediary service provider would be responsible for any consequences of non-fulfillment or improper fulfillment of the obligations in the contract resulting from the lack of compensation for any special offers, promotions, or discounts the intermediary service provider presented without the consent of the seller or the supplier.
  • Declared that the intermediary service provider would be held responsible for the compatibility between the mandatory issues stated in the preliminary notification and the committed information presented in the advertisements and promotions on the platform.

Amendments regarding the right to withdraw:

The Amendment Regulation,

  • Held the seller responsible for receiving from the consumer, the goods that the consumer requested to withdraw, without demanding any additional expenses in the cases where the carrier determined in the preliminary notification for the withdrawal did not have any branches near the area that the consumer resides at (This provision will take effect starting from 01.01.2024, contrary to the other provisions of the Amendment Regulation). 
  • Increased the 10-day period for the consumer’s delivery of the goods, which are the subject of the right to withdraw, to the seller or the supplier or to an authorized person, to 14 days (This provision will take effect starting from 01.01.2024, contrary to the other provisions of the Amendment Regulation).
  • Made the additions listed below to the first paragraph of article 15 of the Regulation and included the products listed below within the scope of the exceptions for the right to withdraw (This provision will take effect starting from 01.01.2024, contrary to the other provisions of the Amendment Regulation): 

- Contracts regarding movables that had to be registered and unmanned aerial vehicles that had to be recorded or registered, according to the Highway Traffic Law dated 13/10/1983, numbered 2918.

- Contracts regarding cell phones, smart watches, tablets, and computers that had been delivered to the consumer.

- Contracts that were formed by the process of auctioning.

- Contracts regarding goods that were mounted or installed by the seller or the authorized technical service, as specified in the guide on promotion and usage.

The amendments brought by the Amendment Regulation (except the provisions mentioned above) will enter into effect on 01.10.2022.

On 14.09.2022, Regulation on Amending the Regulation on the Amendment of the Regulation on Distance Contracts regarding the Amendment Regulation (“Second Amendment”) has been published on the Official Gazette. With the Second Amendment the effective date of the provision has changed. Please note that the effective dates in this article are revised according to the Second Amendment.

The Amendment Regulations (available only in Turkish) can be acquired through the link placed below.

https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2022/08/20220823-2.htm

https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2022/09/20220914-4.htm

Authors: Hatice Ekici Tağa, Öykü Su Sabancı


Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik Yayınlandı

Satıcı veya sağlayıcı ile tüketicinin eş zamanlı fiziken bir arada olmadan, mal veya hizmetlerin uzaktan pazarlanmasına yönelik olarak oluşturulmuş bir sistem çerçevesinde, uzaktan iletişim araçları kullanılarak kurulan sözleşmeler mesafeli sözleşmeler olarak anılmaktadır ve bu sözleşmelere ilişkin hususlar Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği'nde (“Yönetmelik”) düzenlenmektedir.

23.08.2022 tarihli 31932 sayılı Resmî Gazete’de Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik (“Değişiklik Yönetmeliği”) yayınlanmıştır. Söz konusu Değişiklik Yönetmeliği ile mesafeli sözleşmeler kapsamında aracı hizmet sağlayıcıları, cayma hakkı, ön bilgilendirme yükümlülüğü ve gibi konularda değişiklikler yapılmıştır. Aşağıda, yapılan değişiklikleri kısaca özetlemekteyiz.

Ön bilgilendirme yükümlülüğü hakkında değişiklikler;

  • İlk olarak tanımlar bölümüne “Aracı Hizmet Sağlayıcı” ve “Platform” tanımları Yönetmelik’e eklenmiştir.
  • Ticari reklam ve tanıtımlarda taahhüt edilen süre ile uyumlu teslim ve ifa süresi ön bilgilendirme yükümlülüğü kapsamı altına alınmıştır (Bu düzenleme, Değişiklik Yönetmeliği’ndeki diğer hükümlerden farklı olarak 01.01.2024 tarihinde yürürlüğe girecektir).
  • Satıcının iade için öngördüğü taşıyıcıya ilişkin bilgi ile malın bu taşıyıcıyla iadesi halinde ortaya çıkacak iade masrafı, bu masrafı hangi tarafın karşılayacağı, öngörülenin dışında bir taşıyıcıyla iadesi halinde ise iade masrafının tüketici tarafından karşılanacağı hususları ön bilgilendirme kapsamına dahil edilmiştir (Bu düzenleme, Değişiklik Yönetmeliği’ndeki diğer hükümlerden farklı olarak 01.01.2024 tarihinde yürürlüğe girecektir).
  • Mesafeli sözleşmelerin platform üzerinden kurulması halinde ön bilgilendirmenin yapılmasından satıcı ve sağlayıcı ile birlikte aracı hizmet sağlayıcının da müteselsilen sorumlu olacağı eklenmiştir.
  • Yönetmelik ikinci bölümde yer alan ön bilgilendirme yükümlülüğünün kapsamı detaylandırılmış ve yine aynı yükümlülük satıcı ve sağlayıcı dışında aracı hizmet sağlayıcı için de getirilmiştir (Bu düzenleme, Değişiklik Yönetmeliği’ndeki diğer hükümlerden farklı olarak 01.01.2024 tarihinde yürürlüğe girecektir).
  • Ön bilgilendirmenin yazılı olarak yapılması zorunluluğuna ek olarak ‘’veya kalıcı veri sağlayıcısı ile’’ ibaresi eklenerek ön bilgilendirme şeklinin kapsamı genişletilmiştir.

Satıcı ve sağlayıcının yükümlülüklerine ilişkin değişiklikler;

  • Tüketicinin ürünü iadesi için varsayılan dışında bir taşıyıcı ile iade etmesi halinde yükümlülüğün başlayacağı süre olarak ürünün satıcıya ulaştığı tarih belirlenmiştir (Bu düzenleme, Değişiklik Yönetmeliği’ndeki diğer hükümlerden farklı olarak 01.01.2024 tarihinde yürürlüğe girecektir).
  • Cayma hakkının kullanılmasında aracı hizmet sağlayıcının, cayma hakkının kullanıldığına ilişkin bildirimin kendisine ulaştığı tarihten itibaren on dört (14) gün içinde, varsa ürünün tüketiciye teslim masrafları da dahil olmak üzere tahsil edilen tüm ödemeleri iade etmekle yükümlü olduğu düzenlenmiştir (Bu düzenleme, Değişiklik Yönetmeliği’ndeki diğer hükümlerden farklı olarak 01.01.2024 tarihinde yürürlüğe girecektir).
  • Mal veya hizmetin tüketiciye teslim veya ifa sonrasında bedelin satıcıya ve sağlayıcıya aktarıldığı durumlar hariç olmak üzere, platform üzerinden kurulan mesafeli sözleşmelerde satıcı veya sağlayıcıya bedelin ödenmesi halinde, aracı hizmet sağlayıcı da bu yükümlülüğün yerine getirilmesinden sorumlu tutulmuştur (Bu düzenleme, Değişiklik Yönetmeliği’ndeki diğer hükümlerden farklı olarak 01.01.2024 tarihinde yürürlüğe girecektir).
  • Ödemenin kredi kartı ile yapıldığı durumlarda, 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu kapsamında kart çıkaran kuruluşlar; satıcı, sağlayıcı ve aracı hizmet sağlayıcı tarafından aktarılan tutarı, kendilerine ulaştığı andan itibaren kart hamilinin kullanılabilir limitine tek seferde ilave etmekle yükümlü tutulmuştur (Bu düzenleme, Değişiklik Yönetmeliği’ndeki diğer hükümlerden farklı olarak 01.01.2024 tarihinde yürürlüğe girecektir).
  • Cayma hakkının öngörülenin dışında bir taşıyıcı ile iadesi halinde iade masrafını tüketicinin karşılayacağına ilişkin bilgilere ön bilgilendirmede yer verilmemesi durumunda, söz konusu masraf satıcı veya sağlayıcı tarafından karşılanacağı düzenlenmiştir (Bu düzenleme, Değişiklik Yönetmeliği’ndeki diğer hükümlerden farklı olarak 01.01.2024 tarihinde yürürlüğe girecektir).

Aracı hizmet sağlayıcının yükümlülüklerine ilişkin eklemeler;

  • Aracı hizmet sağlayıcılara tüketicilerin talep ve bildirimlerini satıcı ve sağlayıcıya derhal iletmeleri, bunları takip etmelerine yönelik elverişli bir sistem kurmaları ve kesintisiz olarak açık tutmaları yükümlülüğü yüklenmiştir.
  • Tüketicinin satıcı ve sağlayıcılar ile yaptıkları işlemlere ilişkin kayıtların saklanmasına ilişkin Yönetmelik md. 20 hükmü uyarınca üç yıl süreyle işlemlerin saklanması ve istenilmesi halinde verilmesi ile ilgili aracı hizmet sağlayıcıya sorumluluk yüklenmiştir.
  • Aracı hizmet sağlayıcının satıcı veya sağlayıcının onayı olmaksızın düzenlediği kampanya, indirim ve promosyonların karşılanmaması durumunda ortaya çıkacak olan sözleşmenin hiç ya da gereği gibi ifa edilmemesi hallerinden sorumlu tutulacağı belirtilmiştir.
  • Aracı hizmet sağlayıcının platform üzerinde yer alan reklam ve tanıtımlarda taahhüt edilen bilgiler ile ön bilgilendirmede bulunması zorunlu olan hususların uyumlu olmasında sorumlu olacağı belirtilmiştir.

Cayma hakkına ilişkin değişiklikler;

  • Tüketicinin cayma hakkını kullandığı durumlarda iade için ön bilgilendirmede belirtilen taşıyıcının, tüketicinin bulunduğu yerde şubesinin olmaması halinde satıcı, ilave hiçbir masraf talep etmeksizin iade edilmek istenen malın tüketiciden teslim alınmasını sağlamakla yükümlü tutulmuştur (Bu düzenleme, Değişiklik Yönetmeliği’ndeki diğer hükümlerden farklı olarak 01.01.2024 tarihinde yürürlüğe girecektir).
  • Tüketicilerin cayma hakkını kullandığı malı satıcı veya sağlayıcıya ya da yetkilendirilmiş kişiye gönderim süresi olan 10 gün ibaresi 14 gün olarak değiştirilmiştir (Bu düzenleme, Değişiklik Yönetmeliği’ndeki diğer hükümlerden farklı olarak 01.01.2024 tarihinde yürürlüğe girecektir).
  • Yönetmelik 15/1 maddesine aşağıdaki ekleme yapılmış olup, aşağıda yer alan ürünler cayma hakkının istisnaları kapsamına eklenmiştir (Bu düzenleme, Değişiklik Yönetmeliği’ndeki diğer hükümlerden farklı olarak 01.01.2024 tarihinde yürürlüğe girecektir).
    • 13/10/1983 tarihli ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre tescili zorunlu olan taşınırlar ile kayıt veya tescil zorunluluğu bulunan insansız hava araçlarına ilişkin sözleşmeler.
    • Tüketiciye teslimi yapılmış olan cep telefonu, akıllı saat, tablet ve bilgisayarlara ilişkin sözleşmeler
    • Canlı müzayede şeklinde açık artırma yoluyla akdedilen sözleşmeler.
    • Tanıtma ve kullanma kılavuzunda satıcı veya yetkili servis tarafından kurulum veya montajının yapılacağı belirtilen mallardan kurulum ya da montajı yapılanlara ilişkin sözleşmeler.

Değişiklik Yönetmeliği ile getirilen yenilikler (aksi belirtilenler hariç), 01.10.2022 tarihinde yürürlüğe girecektir.

14.09.2022 tarihinde, Değişiklik Yönetmeliğine İlişkin yapılan Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelikte Değişiklik Yapılması Hakkında Yönetmelik (“İkinci Değişiklik”) Resmî Gazete'de yayımlanmıştır. İkinci Değişiklik ile yukarıda yer alan hükümlerin yürürlük tarihleri değişmiştir.

Bu makalede yer alan hükümlerin yürürlük tarihleri, İkinci Değişiklik’e göre düzenlenmiştir.

İlgili Değişiklik Yönetmeliği’ne ve İkinci Değişiklik Yönetmeliği’ne aşağıda yer alan linklere tıklayarak ulaşabilirsiniz.

https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2022/08/20220823-2.htm

https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2022/09/20220914-4.htm

Yazarlar: Hatice Ekici Tağa, Öykü Su Sabancı


Guideline on Advertisements and Commercial Practices with Price Information And Discounted Sales

Advertisement Board, which is operating under the Ministry of Trade, conducted examinations and inspections on deceptive and misleading price and discount advertisements. As a result of examinations and inspections, it was realized that there is a need for an arrangement to guide the wrong practices in the sector.

In this context, based on the Consumer Protection Law No. 6502 and the Regulation on Commercial Advertisements and Unfair Commercial Practices, "Guideline on Advertisements and Commercial Practices with Price Information and Discounted Sales” (“Guideline”) was published. The Guideline includes explanations regarding advertisements containing price information and the requirements of discount sales advertisements and provides examples of the best practice.

With this Guideline, it is aimed to guide the advertisers, advertising agencies, media organizations and sellers, providers, intermediary service providers and all persons, institutions and organizations related to advertising.

The Guideline is divided into three sections as main principles, advertisements with price information and discounted sale advertisements.

1. MAIN PRINCIPLES

The regulations regarding the basic principles in the Guideline are as follows:

  • In cases where the consumer has to pay in order to acquire a good, definitions such as “without charge, free of charge, costless” should not be made for that good. In addition, all the fees that the consumer has to pay should be shown with the price.
  • Without the explicit consent of the consumer, the options that occur an additional payment obligation should not be presented as selected, and the consumer should make a choice.
  • Expressions such as “net, all, everything” can be used if the price or discount is valid for all or certain categories of goods and services.
  • If different discounts are applied for different goods and services, the relevant price and the categories of goods and services to which the relevant price and discount should be clearly stated in a way that the consumer can easily understand (such as “winter season products”).
  • Phrases such as “up to…, from …, until …” should be written in legible size in advertisements related to discount sales campaigns. In addition to that, the scope of the goods subject to discount with these phrases should meet the reasonable expectation of the consumer.
  • Despite having sufficient information about the goods or services that they cannot offer the goods or services at the specified price in a reasonable time and amount, or supply them from another place, the relevant goods or services should not be advertised within the offered price without any warning to the consumer.
  • It has been prevented to state the good or service will be offered in a very limited period and only under certain conditions, contrary to the truth, the way that prevents the consumer to use the necessary opportunity or time to make a sudden decision and make a conscious choice.
  • In the Guideline, it is also stated that to pay strict attention to sensitive consumer groups such as the elderly, handicapped and children in discount sales advertisements and commercial applications, especially in advertisements for children;

a) Expressions such as "only, just" should not be used next to the price information in a way that creates the perception that the price of the goods or services is low,

b) Children should not be directly encouraged to persuade their parents or others to acquire a good or service,

c) Expressions that imply children's making a contract should not be used for the acquisition of goods or services.

2. ADVERTISEMENTS WITH PRICE INFORMATION

The regulations regarding advertisements containing price information in the Guideline are as follows:

  • The price offered to the consumers should be the total sales price of the goods or services, including all taxes stated in the advertisements.
  • In the case that a fee cannot be calculated according to the characteristics of the consumer or the relevant legislation, it should be clearly stated that these elements are not included in the price and also calculated method of these elements should explain.
  • Sales prices in advertisements will be in the form of “TRY”, excluding advertisements for package tours and training services that are expected to be performed abroad, and for transportation and accommodation services abroad.
  • In cases where the price of the good or service depends on another good or service, the conditions that must be met for consumers to benefit from the price in the advertisement should be clearly stated.
  • If the advertisement contains the installment amount, the total price and the number of installments should be clearly stated along with the installment amount.
  • In cases where advertisements promise that a good or service will be given to consumers free of charge, the obligations that the consumers must fulfill in relation to this should be clearly stated in the advertisement.
  • If there is a time or the stock limit regarding the validity of the price, this period and stock amount should be clearly stated in the advertisements.
  • In cases where a personalized price is offered to the consumer, the information regarding the current sales price and personalized price determined by the seller or provider for that good or service should be included in the same field.

3. DISCOUNTED SALE ADVERTISEMENTS

The regulations regarding discount sales advertisements in the Guideline are briefly as follows:

  • In any advertisement showing a discount on a good or service, the price before the discount, the start and end dates of the discounted sale, and if the quantity of the goods or services offered a discount is limited, this amount must be clearly and comprehensibly stated.
  • Expressions or images that may cause confusion or mislead consumers about which goods or services will be subject to discounted sale or how much discount will be applied to these goods or services cannot be included in discount sales advertisements.
  • When determining the sales price of a good or service before the discount, the lowest price within the 30 days before the discount date will be based on. However, the advertisements for the perishable products will be determined based on the previous price before the discounted price, not the lowest price within the 30 days. Otherwise, for general price reduction announcements, there isn’t any requirement to specify the price before the discount.
  • When a good or service is offered for sale by the same seller and through different extensions on the same e-commerce platform, the determination of different discount rates and amounts will cause confusion for the consumer and will therefore be against the legislation.

In addition to that, the Guideline regulates the responsibility for advertisers on price displays, discount sales announcements, stock notifications and commercial practices published in any media. Also, an obligation arises for the intermediary service providers to inform the sellers and suppliers who make sell through the system they have created.

Authors: Hatice Ekici Tağa, Bensu Özdemir, Öykü Su Sabancı


Fiyat Bilgisi İçeren Reklamlar ile İndirimli Satış Reklamları Ve Ticari Uygulamaları Hakkında Kılavuz

Ticaret Bakanlığı kapsamında faaliyet gösteren Reklam Kurulu, tüketicileri aldatıcı ve yanıltıcı şekilde yapılan fiyat ve indirim reklamları konusunda inceleme ve denetimler yapmıştır. Bu inceleme ve denetimler sonucunda, sektördeki yanlış uygulamalara yol göstermeye yönelik bir düzenlemeye ihtiyaç olduğu fark edilmiştir.

Bu kapsamda, 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği temel alınarak, tüketiciye sunulan her türlü fiyat bilgisi içeren reklamlar ve indirimli satış reklamlarının nasıl olması gerektiğini ve doğru örnekleri içeren “Fiyat Bilgisi İçeren Reklamlar ile İndirimli Satış Reklamları ve Ticari Uygulamaları Hakkında Kılavuz” (“Kılavuz”) yayınlanmıştır.

Kılavuz ile reklam veren, reklam ajansları, mecra kuruluşları ve reklam veren konumunda olan satıcı, sağlayıcı, aracı hizmet sağlayıcılar ve reklamcılık ile ilgili tüm kişi, kurum ve kuruluşlara yol gösterilmesi amaçlanmaktadır.

Kılavuz uyarınca düzenlenen maddeler, temel ilkeler, fiyat bilgisi içeren reklamlar ve indirimli satış reklamları şeklinde üç bölüme ayrılmaktadır.

1. TEMEL İLKELER

Kılavuz’da yer alan temel ilkelere ilişkin düzenlemeler aşağıdadır:

  • Tüketicinin bir malı edinebilmesi için zorunlu ve makul masraflar dışında ödeme yapması gerektiği durumlarda, o mal için “bedelsiz, bedava, ücretsiz” gibi tanımlarda bulunulmamalıdır. Ayrıca, tüketicinin ödemesi gereken tüm ücretlerinin fiyatla birlikte gösterilmesi gerekmektedir.
  • Tüketicinin açık onayı alınmadan ilave ödeme yükümlülüğü doğuran seçenekler direkt seçili olarak sunulmaması, tüketicinin seçim yapması gerekmektedir.
  • Fiyat veya indirim, mağazadaki veya belli kategorideki tüm mal ve hizmetler için geçerli ise “net, tümü, her şey” gibi ifadeler kullanılabilir.
  • Farklı mal ve hizmetler için farklı indirimler uygulanıyorsa, ilgili fiyat ve indirimin geçerli olduğu mal ve hizmet kategorileri tüketicinin anlayabileceği şekilde (örneğin, “kış sezonu ürünleri” gibi) açıkça belirtilmelidir.
  • İndirimli satış kampanyalarına ilişkin reklamlarda “…e varan, …den itibaren, …e kadar” gibi ibareler okunabilir büyüklükte yazılmalıdır. Ayrıca, bu ibareler ile indirimli satışa tabi olan malların kapsamı tüketicinin makul beklentisini karşılamalıdır.
  • Mal veya hizmete ilişkin makul bir süre ve miktarda söz konusu mal veya hizmeti belirtilen fiyattan sunamayacağına veya başka bir yerden tedarik edemeyeceğine ilişkin yeterli bilgi sahibi olmasına rağmen tüketiciye herhangi bir uyarı yapılmadan ilgili mal veya hizmetlerin sunulan fiyat kapsamında reklamının yapılmaması gerekmektedir.
  • Tüketicinin ani bir karar vermesini sağlamak ve bilinçli bir tercih yapması için gerekli fırsat veya zamanı kullandıramayacak şekilde, gerçeğe aykırı olarak bir mal veya hizmetin sadece çok kısıtlı bir süre içinde belirli şartlar altında sunulacağı belirtilmesi engellenmiştir.
  • Kılavuz’da ayrıca, yaşlılar, engelliler ve çocuklar gibi hassas tüketici gruplarına yönelik indirimli satış reklamlarında ve ticari uygulamalarda ilave özen gösterilmesi gerektiği belirtilip, özellikle çocuklara yönelik reklamlarda;

a) Mal veya hizmetin fiyatının düşük olduğu algısı oluşturacak şekilde, fiyat bilgisinin yanında “yalnızca, sadece” gibi ifadeler kullanılmaması gerektiği,

b) Çocukların bir mal veya hizmeti edinmek için, ebeveynlerini veya başkalarını ikna etmeye doğrudan teşvik edilmemesi gerektiği,

c) Mal veya hizmetlerin edinilmesi için, çocukların sözleşme yapmalarını ima edecek ifadeler kullanılmaması gerektiği de belirtilmiştir. 

2. FİYAT BİLGİSİ İÇEREN REKLAMLAR

Kılavuz’da yer alan fiyat bilgisi içeren reklamlara ilişkin bazı düzenlemeler aşağıdadır: 

  • Reklamlarda tüketicilerin bilgisine sunulan fiyat, mal veya hizmetin tüm vergiler dâhil toplam satış fiyatı olması gerektiği belirtilmiştir.
  • Tüketicinin özelliklerine veya ilgili mevzuatlara göre bir ücretin hesaplanamadığı durumlarda, bu unsurların fiyata dahil olmadığı açıkça belirtilmeli ve hesaplanma yöntemine yer verilmelidir.
  • Yurt dışında ifa edilmesi öngörülen paket tur ve eğitim hizmetleri ile yurt dışına yönelik ulaşım ve konaklama hizmetlerinin reklamları hariç; reklamlardaki satış fiyatları TL cinsinden verilmelidir.
  • Mal veya hizmetin fiyatının başka bir mal veya hizmete bağlı olduğu durumlarda, tüketicilerin reklamda yer verilen fiyattan yararlanması için yerine getirilmesi gereken şartlar açıkça belirtilmelidir.
  • Taksit tutarlarının verildiği reklamlarda; taksit tutarı ile birlikte toplam fiyat ve taksit sayısı açıkça ifade edilmelidir.
  • Reklamlarda bir mal veya hizmetin, belirli yükümlülükleri yerine getirmek koşuluyla tüketicilere bedelsiz verileceği taahhüt edildiği durumlarda, söz konusu yükümlülükler reklamda açıkça belirtilmelidir.
  • Fiyatın geçerliliği ile ilgili bir süre veya stok sınırı var ise, bu süre ve stok miktarı reklamlarda açıkça belirtilmelidir.
  • Tüketiciye kişiselleştirilmiş fiyat sunulduğu durumlarda, buna ilişkin bilgi ile o mal veya hizmet ile ilgili olarak belirlenen güncel satış fiyatına ve kişiselleştirilmiş fiyata aynı alanda yer verilmelidir. 

3. İNDİRİMLİ SATIŞ REKLAMLARI

Kılavuz’da yer alan indirimli satış reklamlarına ilişkin bazı düzenlemeler aşağıdadır: 

  • Bir mal veya hizmete ilişkin indirim yapıldığını gösteren reklamlarda, indirimden önceki fiyat, indirimli satışın başlangıç ve bitiş tarihleri ve indirime konu mal veya hizmetin miktarı sınırlı ise bu miktarın açık ve anlaşılır bir biçimde belirtilmesi zorunludur.
  • İndirimli satış reklamlarında, hangi mal veya hizmetlerin indirimli satışa tabi olacağı veya ne kadar indirim uygulanacağı konularında anlam karışıklığına yol açacak, yanıltabilecek ifade veya görüntülere reklamlarda yer verilemez.
  • Bir mal veya hizmetin indirimden önceki satış fiyatının tespit edilmesinde, indirimin uygulandığı tarihten önceki 30 gün içinde uygulanan en düşük fiyat esas alınacaktır. Ancak çabuk bozulabilen ürünlere ilişkin reklamlarda 30 gün içindeki en düşük fiyat değil, indirimli fiyattan bir önceki fiyat esas alınır. Ayrıca, genel fiyat indirimi niteliğindeki duyurularda indirimden önceki fiyatın belirtilmesine gerek yoktur.
  • Bir mal veya hizmetin aynı satıcı tarafından ve aynı e-ticaret platformu üzerinden farklı uzantılar üzerinden satışa sunulurken, farklı indirim oranları ve tutarlarının belirlenmesi tüketici nezdinde karışıklığa yol açacağından mevzuata aykırı olacaktır.

 Bütün bunlara ek olarak Kılavuz’da, reklam verenlerin herhangi bir mecrada yayınlanan fiyat gösterimleri, indirimli satış duyuruları, stok bildirimleri ve ticari uygulamalardan sorumlu olacağı düzenlenmektedir. Ayrıca, aracı hizmet sağlayıcılarına oluşturdukları sistem üzerinden satış yapan satıcı ve sağlayıcıları bu Kılavuz hükümleri hakkında bilgilendirme yükümlülüğü doğmaktadır.

Yazarlar: Hatice Ekici Tağa, Bensu Özdemir, Öykü Su Sabancı