Reklamlara ilişkin birçok hususta kapsamlı değişiklikler getiren Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik, 1 Temmuz 2026 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanmıştır. 1 Ağustos 2026 tarihinde yürürlüğe girecek olan değişiklikler, aşağıda açıklanmaktadır.
- Reklamlarda Akademik Unvanların Kullanılması: Kural olarak, reklamların tüketiciyi doğrudan veya dolaylı olarak yanıltabilecek herhangi bir ifadeyi ya da görüntüyü içermesi yasaktır. “Prof.”, “Dr.” gibi akademik unvanların reklamlarda kullanılması durumu da tüketiciyi yanıltıcı ifadelere örnek olarak eklenmiştir.
- Takviye Edici Gıdaların Karşılaştırılması: Takviye edici gıdaların mutlak karşılaştırmalı reklam yasağına ilişkin hüküm kaldırılmış; bu ürünlerin, tıpkı normal gıdalar gibi, yalnızca ilgili mevzuata göre sağlık beyanı kapsamına giren hususlar bakımından karşılaştırmaya konu edilemeyeceği düzenlenmiştir.
- İndirimden Önceki Satış Fiyatının Belirlenmesi: Mal satışına ilişkin reklamlarda indirimden önceki fiyat tespitinde, indirimin başlangıç tarihinden önceki 10 gün içinde uygulanan en düşük fiyatın esas alınması kuralı getirilmiştir. Bu süre, değişiklikten önce 30 gün olarak düzenlenmişti.
Farklı satış kanalları üzerinden satışa sunulan mal veya hizmetlerin indirimden önceki satış fiyatının tespiti bakımından ise bir satış kanalında uygulanan fiyatın diğer kanallarda yapılacak indirimli satış için esas alınmayacağı düzenlenmiştir.
Ayrıca, tüketiciler tarafından kolaylıkla erişilebilen (örneğin, uygulama indirerek veya kasada kısa bir işlemle üye olunabilen) sadakat programları kapsamında sunulan indirimli satış reklamlarının ve koşullu satış kampanyalarının (örneğin, “2 al 1 öde” kampanyaları) da indirimli satış kurallarına tabii olacağı düzenlenmiştir.
- Çevresel Beyan İçeren Reklamlar: Çevresel beyan tanımı, “bir mal veya hizmetin bileşeni, üretimi, piyasaya arz süreci, sunumu, kullanımı ya da bertaraf edilme süreci ile ilgili olarak çevresel fayda sağladığına veya çevreye olumsuz etkisinin azaltıldığı ya da bulunmadığına ilişkin ibare veya görseli” olarak mevzuata eklenmiştir.
Ayrıca “çevre dostu”, “sürdürülebilir”, “doğal” gibi çevresel beyan içeren reklamlarda belirtilen sertifika ve onayların, yetkili kurum ve kuruluşlardan, üniversitelerin ilgili bölümlerinden veya akredite ya da bağımsız araştırma, test ve değerlendirme kuruluşlarından alınan belgeler ile ispatlanması zorunlu hale getirilmiştir.
Aynı zamanda çevresel beyanlarda açıklık, yanıltıcı olmama ve belirsizliğe yer vermeme ilkeleri benimsenmiştir. Bu doğrultuda, reklamlarda kullanılan genel nitelikli çevresel kavramların belirsizlik yaratacak ya da açıklamasız şekilde kullanımı yasaklamıştır.
Buna ek olarak, çevresel beyanların mal veya hizmetin hangi bölüm, parça veya yaşam döngüsündeki hangi süreç ile ilgili olduğuna ilişkin bilgilere reklamda açıkça yer verilmesi gerekmekte ve çevresel etkilerin ölçüm veya değerlendirme yöntemlerine ilişkin açıklayıcı bilgilere reklamda ya da yönlendirme yapılacak bir internet sitesinde veya açılır ekranda yer verilmesi kanuni bir yükümlülük haline getirilmiştir.
- Reklamlarda Yapay Zeka Kullanımı: Reklamlarda tüketicinin ekonomik davranış biçimini önemli derecede etkileyecek şekilde yapay zeka teknolojilerinin kullanılması şeffaflık şartına bağlanmıştır. Bu doğrultuda, reklamda yapay zeka veya başka bir yazılımın kullanılması ya da yapay zeka teknolojileri kullanılarak insandan ayırt edilemeyecek dijital karakterlere yer verilmesi halinde, bu durumun açık, anlaşılır ve ayırt edilebilir şekilde belirtilmesi zorunlu hale getirilmiştir.
Bununla birlikte, gerçek bir kişinin yapay zeka kullanılarak oluşturulmuş dijital kopyasının, gerçeğe aykırı şekilde bir mal veya hizmeti deneyimlediği, kullandığı izlenimi verdiği ya da tavsiyede bulunduğu reklamların yapılması da açıkça yasaklanmıştır.
- Sosyal Medya Etkileyicileri Aracılığıyla Yapılan Reklamlar: Ticaret Bakanlığı tarafından 2021 yılında yayımlanmış olan Sosyal Medya Etkileyicileri Tarafından Yapılan Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Hakkında Kılavuz ile belirlenmiş olan esas hususlar, mevzuata yeni bir hüküm olarak eklenmiştir.
Bu kapsamda, öncelikle sosyal medya, “sosyal etkileşim amacıyla kullanıcıların internet ortamında metin, görüntü, ses ve konum gibi içerikleri oluşturmalarına, görüntülemelerine veya paylaşmalarına imkan sağlayan ortam” olarak ve sosyal medya etkileyicisi, “sosyal medya üzerinden, doğrudan veya dolaylı olarak kendisi ya da reklam veren adına bir mal veya hizmetin tanıtımına yönelik içerik paylaşarak pazarlama iletişiminde bulunan ve bu iletişimi herhangi bir menfaate dönüştüren gerçek veya tüzel kişi” olarak mevzuatta tanımlanmıştır.
Buna ek olarak, sosyal medya etkileyicileri aracılığıyla yapılan reklamlara oldukça kapsamlı düzenlemeler getirilmiş, aşağıdaki hususlara uyum gösterilmesi zorunlu hale getirilmiştir:
- Reklamlarda açıklık, anlaşılırlık ve ayırt edicilik ilkelerine uyulması,
- Reklam verene yönlendirme yapılması, reklam verenden maddi kazanç veya fayda sağlanması, tanıtım amacıyla düzenlenen çekiliş, yarışma veya kampanyalara ilişkin içeriklerin paylaşılması, etkinliğe katılım karşılığında menfaat elde edilmesi gibi durumlarda içeriğin reklam olduğunun açıkça belirtilmesi,
- Reklam niteliğindeki içeriklerde “Reklam” ya da “Tanıtım” ifadelerinden birinin kullanılması,
- İçeriklerde reklam verenin kimliğini açıkça belli eden ifadelerin kullanılması,
- Paylaşımın reklam olduğunu belirten etiket ve açıklamaların ayırt edici, kolayca okunabilen, ilk karşılaşılan anda dikkat çekecek, diğer etiket veya açıklamalardan önce veya açıkça ayırt edilebilir, bir yazı veya simgeyle örtüşmeyecek biçimde sunulması ve konumlandırılması,
- Reklam içeriğinin birden fazla paylaşıma yayılması ya da farklı paylaşım biçimlerinde yer alması veya başka bir paylaşım biçimine alıntı yapılması durumunda, her bir paylaşım özelinde belirtilen hususlara dikkat edilmesi,
- Yalnızca sesli olarak yapılan reklamlarda ise yayının başında ve yayınlanacak reklamın öncesinde “[reklam veren] hakkında reklam/tanıtım içerir.” ifadesine yer verilmesi.
- Faiz ve Kar Payı Oranı İçeren Reklamlar: Halihazırda faiz ve kar payı oranlarına birlikte yer verilen reklamlara uygulanan kuralların, faiz veya kar payı oranının tek başına yer aldığı reklamlarda da uygulanmasını sağlayacak şekilde değişiklik yapılmıştır.
- Hedefli Reklamcılık: Hedefli reklamcılık “satıcı, sağlayıcı veya bunlar adına mesafeli sözleşme kurulmasına aracılık eden aracı hizmet sağlayıcılar tarafından, tüketicilerin çevrimiçi davranışları, tercihlerine ilişkin geçmiş kayıtlar, konum bilgileri, demografik veriler veya benzeri kişisel veriler analiz edilerek belirli kişi veya gruplara özel olarak reklam sunulması faaliyeti” olarak tanımlanmıştır.
Bu kapsamda, tüketicinin önüne çıkan reklamların hangi kriterler baz alınarak tüketiciye gösterildiği ve tüketicinin bu kriterleri nasıl değiştirebileceği konusunda kolay erişilebilir bilgilerin tüketiciye sunulması zorunlu hale getirilmiştir. Bununla birlikte, tüketicinin çocuk olduğunun bilindiği veya bilinmesi beklendiği durumlarda, kişisel verilere dayalı hedefli reklamcılık yapılması yasaklanmıştır.
- Reklamı Yapılamayacak Mal veya Hizmet Grupları:
- Halihazırda yasadışı bahis ve kumar oyunlarına yönelik olan reklam yasağı genişletilmiş, “yasadışı şans oyunları” da yasak kapsamına alınmıştır.
- Özel mevzuatlarında reklam yasağına tabii olan beşeri tıbbi ürünler, elektronik sigaralar, tütün mamulleri ve alkollü içkilerin reklamlarına ilişkin genel nitelikli hüküm kaldırılmış ve doğrudan bu ürünlerin reklamlarının yasak olduğuna dair bir fıkra eklenmiştir. Bu husus, 20 Haziran 2026’de 4250 sayılı İspirto ve İspirtolu İçkiler İnhisarı Kanunu’nda yapılan ve alkollü içkileri üreten, ithal eden ve pazarlayanların her tür mecrada yapılacak yayın ve paylaşımlarda ticaret unvanları, marka, amblem, logo ile ürünlerin ambalajında yer alan ifade, şekil, isim ve görsellerle destek olamayacaklarına ve iş yerlerinin içinde, dışında, vitrinlerinde, satış ünitelerinde ve hiçbir etkinlik alanında bulundurulamayacağına ilişkin değişiklikle birlikte göz önünde bulundurulduğunda, alkollü içkilere ilişkin reklam yasağının daha netleştirilmesi sonucunu doğurmuştur.
- Takviye edici gıdaların, normal beslenme kapsamında tüketilen gıdaların yerine geçtiği izlenimini uyandıran reklamların yapılması yasaklanmıştır.
- Tüketicilere yönelik mal ve hizmet reklamlarında, önceden ilan edilen objektif kriterlere dayanmayan ve bir menfaat karşılığında verilen ödüllere ilişkin bilgilere yer verilemeyeceği düzenlenmiştir.
- Tüketici Değerlendirmeleri: Tüketici değerlendirmeleri “tüketicilere sunulan bir mal veya hizmetin üretim süreçleri dahil niteliği, tanıtımı, satışı, teslimatı, kredi ve sigorta gibi yan sözleşmeleri ya da kullanımı ile ilişkili olarak yapılan yorumlar ile puan veya yıldız gibi derecelendirme uygulamaları da dahil olmak üzere tüketiciler tarafından internet ortamında yapılan her türlü tüketici deneyimini belirten ifade, onay ve derecelendirmeleri” olarak mevzuatta tanımlanmıştır.
Buna ek olarak, tüketici değerlendirmelerine ilişkin aşağıdaki hususlarda değişiklik yapılmıştır:
- Doğrulama yapılmasının mümkün olmadığı mecralardan alınan tüketici değerlendirmelerin yayınlanamayacağı ve reklamlarda kullanılamayacağı düzenlenmiştir.
- Tüketici değerlendirmelerinin yayınlanmasına ilişkin esas ve kuralların tüketicilerin değerlendirme yapmasını engelleyecek veya belirli konularla sınırlandıracak şekilde belirlenemeyeceği düzenlenmiştir.
- Tüketici değerlendirmelerinin farklı başlıklara ayrılarak yayınlanması durumunda, bu değerlendirmelerin tümünün erişilebilir, açık, anlaşılır ve ayırt edilebilir olması gerektiği düzenlenmiştir.
- İnternet ortamındaki tüketici değerlendirmelerinin başka mecralarda kullanılabilmesi, içerik ve derecelendirme niteliğini dürüst şekilde yansıtması şartına bağlanmıştır.
- Son olarak, olumsuz değerlendirmelere ilişkin satıcı ve sağlayıcılara tanınan cevap süresi 72 saatten 48 saate indirilmiş, bu süre içinde cevap verilmemesi halinde değerlendirmenin doğrudan yayınlanacağı düzenlenmiştir.
Yazarlar: Hatice Ekici Tağa, Sümeyye Uçar, Yasemin Abay